Hai produtos que forman parte da historia dun país moito antes de converterse nunha marca comercial, nunha tendencia gastronómica ou nunha oportunidade económica. A castaña é un deles. Durante séculos alimentou aldeas enteiras, sostivo economías familiares, definiu paisaxes e organizou a vida arredor do calendario agrícola. Antes da chegada masiva da pataca, antes da industrialización da alimentación e moito antes de que Galicia comezase a mirar cara o exterior como grande exportadora agroalimentaria, o castiñeiro xa era unha das columnas vertebrais do rural galego.

A súa pegada continúa presente nos soutos, nas aldeas do interior, nas tradicións do outono e mesmo na memoria colectiva dun país que durante xeracións viviu arredor da terra. Pero detrás desa imaxe romántica e cultural existe tamén unha realidade complexa: un sector cunha enorme capacidade produtiva, cun prestixio internacional consolidado e cunha demanda exterior moi forte, pero que segue arrastrando problemas históricos de profesionalización, relevo xeracional e estrutura empresarial. Esa é precisamente a fotografía que debuxa José Queijas, secretario da Asociación Galega da Castaña, quen defende que Galicia ten diante unha oportunidade histórica para recuperar o castiñeiro como motor económico e ambiental.